SİZİN ÜMİD YERİNİZ

Səhifə ünvanı : http://www.umidtv.com/haber-detay/6745_esmatulla-abdali-talibl-r-qizilbas-az-rbaycanlilar

SİYASƏT

Hamısı

Esmatulla Abdali: “Taliblər qızılbaş-azərbaycanlıların ayağa qalxacağından ehtiyat edir” - MÜSAHİBƏ

(40 Gün, 9 Saat öncə) 306 İzlenme 0 Yorum
Esmatulla Abdali: “Taliblər qızılbaş-azərbaycanlıların ayağa qalxacağından ehtiyat edir” - MÜSAHİBƏ

Kabilin “Taliban” tərəfindən ələ keçirilməsindən iki aydan çox vaxt keçir. Hazırda “Taliban” oktyabrın 20-də Rusiyanın paytaxtında keçirilməsi nəzərdə tutulan “Moskva formatı” danışıqlarına hazırlaşır.

Bir neçə gün əvvəl “Taliban”ın üzvləri Qətərin paytaxtı Dohada ABŞ rəsmiləri ilə danışıqlar aparıb. Bütün bunlar Əfqanıstan hökumətinin sabiq məmurlarına və təhlükəsizlik qüvvələrinə qarşı repressiyalar şəraitində, həmçinin şiə həzarilərin və Qızılbaş azərbaycanlıların təqib edilməsi fonunda baş verir.

Bir neçə gün əvvəl İraqda keçirilən parlament seçkilərində uğur qazanan İraqın şiə lideri Müqtəda Əs-Sədr isə öz növbəsində bəyan edib ki, əgər “Taliban” Əfqanıstanda yaşayan şiələri qoruya bilmirsə, o zaman şiələrin öz təhlükəsizliyini müstəqil şəkildə təmin etmək haqqı olmalıdır.

 

Əfqanıstanın ictimai xadimi, jurnalist Esmatulla Abdali Oxu.Az-a müsahibəsində bildirib ki, “Taliban” hazırda amerikalılarla sıx əməkdaşlıq edir və bu böyük narahatlıq doğurur, çünki “Taliban”ın əvvəldən ABŞ-la razılığa gəldiyinə dair proqnozlar özünü doğrultmağa başlayır:

- Aydın olur ki, amerikalılar ölkəni tərk edərkən on milyardlarla dollarlıq silahı təsadüfən “Taliban”ın ixtiyarına buraxmayıb. “Taliban” üçün Qərblə yaxşı münasibətlər qurmaq mühümdür. Baxmayaraq ki, Qərb koalisiyası və “Taliban” bir-biri ilə vuruşub. Amma bu artıq hər iki tərəfin ikiüzlülüyünün təzahürüdür.

- Əfqanıstanın İslam Əmirliyinə çevrilməsindən artıq iki ay keçir. Mətbuatda azsaylı şiə toplumuna qarşı təqib və repressiyalar barədə çoxlu məlumatlar var. Milli zəmində həzarlar, qızılbaşlar öldürülür. Bu doğrudurmu?

- Bəli, bu həqiqətdir. Əlbəttə ki, “Taliban” bunu inkar etməyə çalışır, amma çox da inandırıcı alınmır. Əlbəttə ki, yerli sakinlər hər bir dinləyicini və ya oxucunu dəhşətə gətirəcək bütün məqamlar barədə danışmırlar. Əfqanıstanda insanlar qorxurlar. Amma Məzari-Şərif, Herat və digər yaşayış məntəqələrində artıq sübut olunmuş hallar var. Niyə belə olur? Səbəblərdən biri də Amerikalıların İranın şiə hakimiyyətinə rəğbət bəsləyən şəxslərin siyahısını taliblərə təhvil verməsidir.

- “Taliban”ın Əfqanıstan hökumətinin sabiq nümayəndələrini aradan götürməsi haqqında çox yazırlar.

- Təəssüf ki, bu da həqiqətdir. Amerikalılara sual ünvanlanır: “Taliban” ABŞ-la əməkdaşlıq edən bütün əfqanıstanlıların siyahısını necə əldə edib? Bunlar həm tərcüməçilər, həm də hərbi qulluqçulardır. “Taliban” Qərb koalisiyası Əfqanıstandan çıxandan sonra ABŞ-la dost olub. Bu paradoks kimi görünə bilər, amma reallığa çevrildi.

Türkiyənin rolunu, türklərin niyə Əfqanıstanda qaldığını başa düşürəm. Bütün əfqanların türk xalqına müsbət münasibəti var, biz türkləri sevirik, onlara hörmət edirik. Amma amerikalılar isə fərqlidir. Qərbə loyal əfqanlarla bağlı bütün məlumatları Əfqanıstanın yeni hökumətinə ötürürlər və bununla da onları “Taliban”ın əli ilə öldürürlər.

- Cümə günləri Əfqanıstanda şiə məscidlərində terror aktları törədilir, kamikadzelər özünü partladır. Ölən və yaralananların sayı artıq minə yaxınlaşır. Bu vəhşiliklərdə kim günahkardır? İŞİD, yoxsa “Taliban”?

- Əlbəttə ki, İŞİD. Hamı bilir ki, ABŞ “İslam Dövləti”nin yaradılmasında da iştirak edib. Amma “Taliban”a da suallar var – Niyə onlar ölkədə təhlükəsizliyi təmin edə bilmirlər? Bəlkə onlar bunu sadəcə olaraq istəmirlər?

- Yeri gəlmişkən, mətbuatda “Taliban” hökumətinin baş nazirinin müavini Molla Əbdül Salam Hənəfinin Əfqanıstanda şiələrin təhlükəsizliyinə zəmanət verə bilməyəcəyini etiraf etməsi xəbəri yayılmışdı. Bu, şiələrin Əfqanıstanı tərk etmələrinə işarədirmi?

- Belə eyhamlar edilir. Başa düşməliyik ki, “Taliban”ın komandasında İŞİD ilə əməkdaşlıq edən çoxlu adam var. “İslam Dövləti” isə şiələrə nifrət edir. Hələ 2016-cı ildə bu mövzuda materiallar hazırlayırdım. Şiələri ya İrana, ya da başqa bir yerə məskunlaşmağa məcbur etmək istəyirlər. Amma şiələr də digərləri kimi əfqanıstanlıdırlar, onlar bizim qardaşlarımızdır!

- Bəs Pəncşir vadisində nə baş verir? Müqavimət davam edirmi? Oradan çox ziddiyyətli xəbərlər gəlir...

- Pəncşir artıq “Taliban”ın nəzarətindədir. Lakin Bəğlan vilayətinin Andarab rayonunda müqavimət ocaqları qalmaqdadır. “Taliban”ın rəqibləri dağlarda gizlənir, amma onlar çox deyillər.

- “Taliban” hakimiyyətə gəldikdən sonra Əfqanıstan əhalisinin demək olar ki, 10 faizinin İran və Pakistana qaçdığı doğrudurmu? Kütləvi informasiya vasitələrində belə xəbərlər dərc olunur.

- Heç kim sizə dəqiq rəqəmləri təqdim edə bilməz. Ancaq qeyd etdikləriniz həqiqətə bənzəyir. İlk növbədə ziyalılar ölkəni tərk edir. Əfqanıstanda məhz onlar təhlükə altındadırlar. Bu insanların bəziləri Qərb koalisiyası ilə əməkdaşlıq edib, digərləri isə sadəcə təhsilli insanlardır, “Taliban”ın isə savadlı insanlara ehtiyacı yoxdur. Beləliklə bu şəxslər gələcəkdə Avropa ölkələrinə köçmək niyyəti ilə Pakistana, İrana qaçırlar. Lakin bu insanlar üçün hazırda ən vacib şey Əfqanıstanı tərk etməkdir. Mən şəxsən özüm çox belə insan tanıyıram.

- Şiələrin, qızılbaş-azərbaycanlıların təqib edilməsi mövzusuna qayıdaq. Hazırda Əfqanıstanda ən çətin vəziyyətdə olan onlardırmı?

- Düşünürəm ki, bəli. Və bir daha vurğulamaq istərdim ki, ilk növbədə milli və dini azlıqların savadlı nümayəndələri təhdid altındadır, onlar sadəcə olaraq öldürülür. Əgər Əfqanıstanın yeni hökumətində bir nəfər belə şiə yoxdursa biz nədən danışa bilərik?!

- “Taliban”ın qızılbaşları bəyənməməsinin dini motivdən savayı başqa səbəbləri varmı?

- Əlbəttə var. Ən azından 1919-cu ilin üçüncü İngilis-Əfqanıstan müharibəsini xatırlayın. “Taliban” amerikalılarla və britaniyalılarla dostluq edir. Məhz onlar Əfqanıstanda hansı xalqların müqavimət göstərməyə, azadlığa meyl etməsini “Taliban”a öyrədiblər. Həmişə ilk olaraq şiələr, qızılbaşlar ayağa qalxıb, Britaniya qarşı çox yaxşı döyüşüblər. “Taliban” indi də qızılbaşların ayağa qalxacağından və Əfqanıstanın digər xalqlarını öz tərəflərinə çəkəcəyindən qorxur.

Mənbə: Oxu.az


Şərh Yaz

ŞƏRHLƏR

Daha əvvəl heç kim bu xəbərə münasibət bildirmədi.
İndi ilk rəyi yazın!

ELAN VƏ XƏBƏRDARLIQ

Hamısı
  • KEÇMİŞ VƏ HAZIRKI ƏMƏKDAŞLARIN, HƏMÇİNİN VƏİFƏLİ ŞƏXSLƏRİN NƏZRİNƏ ! ÜmidTv Azərbaycan kanalının xidməti vəsiqələri QR kodla şifrələnməklə dəyişdirilmişdir. QR kodu olmayan Xidməti vəsiqələr ÜmidTv Azərbaycan kanalına məxsus deyil. Keçmiş işçilər tərəfindən təhvil verilməyən vəsiqələrdə QR kod mövcud deyil və həmin vəsiqələr etibarsızdır, həmin vəsiqələri daşıyanların kanala heç bir aidiyyatı yoxdur və istifadə etdikləri halda məsuliyyət daşıyırlar. Belə hallarla qarşılaşan vətəndaşlardan, vəzifəli şəxslərdən aşağıdakı əlaqə telefon nömrəsinə zəng vurmaqla məlumat vermələri xahiş olunur. QR kodu olmayan vəsiqələr etibarsızdır! Keçmiş vəsiqələri özündə saxlayan keçmiş əməkdaşlardan xidməti vəsiqələri 10 gün müddətində şirkətə təhvil vermələri tələb olunur ! Əks təqdirdə istifadə etdikləri halda məsuliyyət daşıyacaqlarını unutmamalıdırlar !!! Əlaqə üçün: +(994) 50: 549-08-68
    22 Gün, 5 Saat öncə
  • ÜmidTv Azərbaycan kanalının xüsusi müxbiri Sevda Bəxtiyarqızının atası, Əməkdar müəllim Bəxtiyar Tanrıverdiyev vəfat edib. Sevda xanıma və yaxınlarına dərin hüznlə başsağlığı veririk. Allah rəhmət eləsin.
    3 Ay, 25 Gün öncə
  • DİQQƏT: ÜmidTv Azərbaycan kanalında müqavilə əsasında xidmət göstərməyi öhdəsinə götürmüş, lakin öhdəliyi icra etməməsi səbəbindən birtərəfli qaydada Müqavilələrə xitam verilmiş əməkdaşların nəzərinə bir daha çatdırılır ki, xidməti vəsiqələrini şirkətə təhvil versinlər. Xatırladırıq ki, həmin xidməti vəsiqələr rəhbərliyin müvafiq Əmrinə əsasən etibarsız hesab edilmişdir. Həmin vəsiqələrdən istifadə edilməsi Qanunla məsuliyyətə səbəb olacaqdır. Nəzərə almağınız xahiş olunur.
    7 Ay, 6 Gün öncə
  • DİQQƏT: Məlumat üçün bildiririk ki, ÜmidTv Azərbaycan kanalı ilə Əməkdaşlıq Sazişi əsasında təhsildən ayrılmamaq şərti ilə əməkdaşlıq edən Məmiyev Elcan Rövşən oğluna verilmiş xidməti vəsiqə itdiyi üçün rəhbərliyin müvafiq Əmrinə əsasən etibarsız hesab edilmişdir.
    8 Ay, 22 Gün öncə
  • Bu gün xeyirsevərliyi ilə hər kəsin sevimlisinə çevrilmiş, peşəkar tanınmış tele jurnalist, gözəl dost, səmimi insan Hacı Nuran Hüseynovun doğum günüdür. Kollektivimiz adından Hacı Nuran Hüseynovu təbrik edir, həyatda can sağlığı, fəaliyyətində uğurlar arzu edirik.
    9 Ay, 0 Gün öncə
SÜPER LİG
XƏBƏR LENTİ
Arxiv
QƏZET BAŞLIQLARI
KARİKATURA
Anketlər
Saytımızı qənaətbəxş hesab edirsinizmi ?
Bu anketə toplam 34 şəxs qatıldı